Regulamin Ośrodka Wsparcia Dziecka i Rodziny „Koło”

aneks do pracy magisterskiej z pedagogiki

REGULAMIN

OŚRODKA WSPARCIA DZIECKA I RODZINY „KOŁO”

w Warszawie

ROZDZIAŁ I
Postanowienia ogólne

§ 1

Regulamin organizacyjny Ośrodka Wsparcia Dziecka i Rodziny „Koło” w Warszawie określa organizację i zasady funkcjonowania Ośrodka Wsparcia Dziecka i Rodziny „Koło” w Warszawie.

§ 2

Ilekroć w regulaminie mowa jest o:

  • Ośrodku/placówce – należy przez to rozumieć Ośrodek Wsparcia Dziecka i Rodziny „Koło” w Warszawie,
  • Domu – należy przez to rozumieć Dom Dziecka Nr 3 w Warszawie,
  • OID – należy przez to rozumieć Ośrodek Interwencyjno – Diagnostyczny,
  • pracowniku – należy przez to rozumieć pracownika samorządowego – osobę zatrudnioną w placówce zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa,
  • dyrektorze – należy przez to rozumieć Dyrektora Ośrodka,
  • OPS – należy przez to rozumieć ośrodek pomocy społecznej właściwy dla miejsca zamieszkania lub pobytu rodziców dziecka przebywającego w placówce,
  • sądzie – należy przez to rozumieć Wydział Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego, który orzekł o umieszczeniu dziecka w placówce,
  • PCPR – należy przez to rozumieć powiatowe centrum pomocy rodzinie właściwe dla miejsca zamieszkania lub pobytu dziecka przed umieszczeniem w placówce,
  • wychowanku/dziecku – należy przez to rozumieć małoletnich pozbawionych opieki rodziców, objętych opieką całodobową placówki,
  • ustawie o pomocy społecznej – należy przez to rozumieć ustawę z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009r. Nr 175 ,poz,1362 z późn. zm.),
  • rozporządzeniu w sprawie placówek opiekuńczo- wychowawczych – należy przez to rozumieć rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 października 2007 roku w sprawie placówek opiekuńczo-wychowawczych (Dz. U. z 2007r. Nr 201, poz. 1455),
  • rozporządzeniu w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie – należy przez to rozumieć rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 24 października 2007 roku w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie (Dz.U. z 2007r. Nr 208, poz. 1507),
  • ustawie o finansach publicznych – należy przez to rozumieć ustawę z dnia 26 listopada 1998 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2003r. Nr 15, poz. 148 z późn. zm.),
  • ustawie o rachunkowości – należy przez to rozumieć ustawę z dnia 29 listopada 1994 roku o rachunkowości (Dz. U. z 2002r. Nr 76, poz. 694 z późn. zm.),
  • ustawie o zamówieniach publicznych – należy przez to rozumieć ustawę z dnia 29 stycznia 2004 roku – Prawo Zamówień Publicznych (Dz. U. z 2004r. Nr 19, poz. 177 z późn. zm.),
  • rodzinach zaprzyjaźnionych- należy przez to rozumieć rodziny obce, których członkowie wspierają działania wychowawcze placówki opiekuńczo- wychowawczej w zakresie życia rodzinnego, posiadające pozytywną opinię ośrodka adopcyjno- opiekuńczego.

§ 3

Ośrodek działa na podstawie:

  • ustawy o pomocy społecznej,
  • rozporządzenia w sprawie placówek opiekuńczo-wychowawczych,
  • rozporządzenia w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie,
  • innych przepisów szczególnych dotyczących jednostek organizacyjnych pomocy statutu ośrodka niniejszego regulaminu.

§ 4

  1. Siedzibą i obszarem działania Ośrodka jest m. st. Warszawa.
  2. Ośrodek jest jednostką budżetową Miasta Stołecznego Warszawy wykonującą zadania z zakresu pomocy społecznej.
  3. Ośrodek jest pracodawcą w rozumieniu przepisów prawa pracy

§ 5

  1. Organem prowadzącym placówkę j est Miasto Stołeczne Warszawa.
  2. Nadzór nad działalnością Ośrodka w imieniu Prezydenta m.st. Warszawy sprawuje Warszawskie Centrum Pomocy Rodzinie oraz Wojewoda Mazowiecki w zakresie określonym ustawą o pomocy społecznej.

§ 6

W celu osiągnięcia standardów opieki i wychowania oraz świadczonych usług opiekuńczo- wychowawczych, określonych w rozporządzeniu w sprawie placówek opiekuńczo- wychowawczych, placówka realizuje program naprawczy.

§ 7

  1. Limit miejsc w Ośrodku jest ustalany przez Dyrektora Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie w drodze Zarządzenia.
  2. Obowiązujące Zarządzenie Dyrektora Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie stanowi załącznik nr 1 do niniejszego regulaminu.

§ 8

  1. Ośrodek jest placówką wielofunkcyjną realizującą zadania placówki opiekuńczo- wychowawczej typu socjalizacyjnego i interwencyjnego
  2. W skład Ośrodka wchodzą:
  3. Dom Dziecka nr 3,
  4. OID,
  5. Dom jest placówką socjalizacyjną, przeznaczoną dla dzieci w wieku od 3 do 18 lat.
  6. W uzasadnionych przypadkach, w tym zgodnie z zasadą nie rozdzielania rodzeństw mogą być przyjmowane do Domu dzieci młodsze.
  7. Dziecko może przebywać w Domu do uzyskania pełnoletności, a po uzyskaniu pełnoletności, na dotychczasowych zasadach, do czasu ukończenia szkoły, w której rozpoczęło naukę przed osiągnięciem pełnoletności.
  8. W przypadku samowolnego opuszczenia Domu przez dziecko lub niezgłoszenia się dziecka w wyznaczonym terminie po usprawiedliwionej nieobecności, dyrektor Domu przeprowadza postępowanie wyjaśniające oraz powiadamia o tym w ciągu 24 godzin rodziców, opiekunów prawnych dziecka, policję, sąd rodzinny nadzorujący wykonanie orzeczenia, centrum pomocy, a także wojewodę w przypadku dzieci cudzoziemskich.
  1. W przypadku nieusprawiedliwionej nieobecności dziecka w Domu stały zespół ocenia zasadność dalszego pobytu dziecka w placówce. Dyrektor na podstawie opinii stałego zespołu kieruje sprawę do centrum pomocy i sądu, który wydał orzeczenie o umieszczeniu dziecka w placówce.
  2. Osobę, która ukończyła 18. rok życia i nadal pozostaje wychowankiem Domu, w przypadku samowolnego opuszczenia Domu lub rażącego naruszenia zasad współżycia, dyrektor może wykreślić z ewidencji wychowanków lub odmówić ponownego przyjęcia do Domu.
  3. OID jest placówką interwencyjną przeznaczoną dla dzieci w wieku od 3 do 11 lat.
  4. W uzasadnionych przypadkach w tym zgodnie z zasadą nie rozdzielania rodzeństw mogą być przyjmowane do OID dzieci młodsze od 2 roku życia oraz dzieci starsze.
  5. Pobyt dziecka w OID nie może trwać dłużej niż 3 miesiące, a w sytuacji gdy postępowanie sądowe w sprawie uregulowania sytuacji prawnej dziecka jest w toku, pobyt w grupie interwencyjnej może być przedłużony, nie dłużej jednak niż o 3 miesiące.
  6. Całodobowy pobyt dziecka w placówce ma charakter przejściowy – do czasu powrotu dziecka do rodziny naturalnej lub umieszczenia w rodzinie zastępczej, adopcyjnej, placówce rodzinnej lub innej odpowiadającej potrzebom dziecka.

§ 9

  1. Podstawą przyjęcia dziecka do Ośrodka jest skierowanie wydawane przez Warszawskie Centrum Pomocy Rodzinie.
  2. Przyjmowanie dzieci do placówki odbywa się przez całą dobę.
  3. OID przyjmuje dzieci w sytuacjach wymagających natychmiastowego rozpoczęcia sprawowania opieki i wychowania, w tym na podstawie postanowienia sądu.
  4. Podstawą przyjęcia dziecka do Domu jest postanowienie sądu, prośba rodziców lub opiekunów.

§ 10

  1. Zapewnienie opieki dziecku w Ośrodku jest świadczeniem z pomocy społecznej, za które opłatę ponoszą, do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania, rodzice dziecka (również pozbawieni władzy rodzicielskiej lub których władza rodzicielska została

zawieszona albo ograniczona), a także opiekunowie prawni lub kuratorzy, w przypadku gdy dysponują dochodami dziecka, z tym że opłata ponoszona przez opiekunów prawnych, kuratorów nie może być wyższa niż 50 % kwoty stanowiącej dochód dziecka.

  1. Opłatę za pobyt dziecka lub osoby pełnoletniej ustala się w drodze decyzji administracyjnej zgodnie z odrębnymi przepisami.

§ 11

Ośrodek w opiece nad dziećmi realizuje następujące cele i zadania:

  • zapewnienie dziecku całodobowej ciągłej lub okresowej opieki i wychowania, lub doraźnej opieki i wychowania na czas trwania sytuacji kryzysowej,
  • zaspokajanie niezbędnych potrzeb bytowych, rozwojowych, w tym emocjonalnych, społecznych i religijnych,
  • zapewnienie korzystania ze świadczeń zdrowotnych,
  • zapewnienie wychowankom kształcenia dostosowanego do ich wieku i możliwości, wyrównywania opóźnień rozwojowych i szkolnych,
  • zapewnienie kwoty pieniężnej do własnego dysponowania przez dzieci od piątego roku życia, której wysokość, nie niższą niż 0,5 % i nie wyższą niż 5 % kwoty, o której mowa w art. 78 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, ustala co miesiąc dyrektor placówki w porozumieniu z samorządem placówki,
  • sporządzenie diagnozy psychologiczno-pedagogicznej dziecka i diagnozy jego sytuacji rodzinnej oraz ustalenie wskazań do dalszej pracy z dzieckiem,
  • realizację pracy z rodziną dziecka mającą na celu podtrzymanie więzi między rodzicami a dzieckiem,
  • zapewnienie zajęć wychowawczych, korekcyjnych, kompensacyjnych, logopedycznych, terapeutycznych, rekompensujących brak wychowania w rodzinie i przygotowujących do życia społecznego, a dzieciom niepełnosprawnym – odpowiedniej rehabilitacji i zajęć specjalistycznych,
  • podjęcie działań w celu powrotu dziecka do rodziny naturalnej, znalezienia rodziny przysposabiającej lub umieszczenia w rodzinnych formach opieki zastępczej.

§ 12

Placówka stwarza wychowankom warunki do:

  • fizycznego, psychicznego i poznawczego rozwoju,
  • poszanowania podmiotowości dziecka, wysłuchiwania jego zdania i w miarę możliwości uwzględniania jego wniosków we wszelkich dotyczących go sprawach oraz informowania dziecka o podejmowanych wobec niego działaniach,
  • zapewnienia poczucia bezpieczeństwa,
  • dbałości o poszanowanie i podtrzymanie związków emocjonalnych dziecka z rodzicami, rodzeństwem i z innymi osobami, zarówno spoza placówki opiekuńczo-wychowawczej, jak i przebywającymi lub zatrudnionymi w tej placówce,
  • uczenia nawiązywania więzi uczuciowych oraz związków interpersonalnych;
  • poszanowania potrzeb religijnych dziecka,
  • zapewnienia dzieciom warunków sprzyjających utrzymywaniu osobistych kontaktów z rodziną,
  • uczenia poszanowania tradycji i ciągłości kulturowej,
  • uczenia planowania i organizowania codziennych zajęć stosownie do wieku dziecka,
  • uczenia organizowania czasu wolnego, w tym uczestniczenia w zajęciach kulturalnych, rekreacyjnych i sportowych,
  • kształtowania u dzieci nawyków i uczenia zachowań prozdrowotnych,
  • przygotowywania dzieci do ponoszenia odpowiedzialności za własne postępowanie oraz uczenia samodzielności w życiu,
  • wyrównywania deficytów rozwojowych dzieci.

§ 13

  1. W celu poszanowania i podtrzymywania związków emocjonalnych wychowanków z rodziną i innymi osobami, placówka:
  • za zgodą Sądu zwalnia wychowanka w dniach wolnych od nauki szkolnej,
  • współdziała z rodzinami, a zwłaszcza służy im pomocą we właściwym rozumieniu potrzeb i zachowań ich dzieci oraz uświadamia znaczenie utrzymania z nimi regularnych kontaktów i więzi uczuciowych,
  • włącza rodziców – jeśli to możliwe i celowe, w sprawy utrzymania kontaktów ze szkołą, lekarzami oraz powierza wykonania prac na rzecz ich dzieci, grupy, całej placówki,
  • uzgadnia z rodzicami i opiekunami prawnymi sprawy dotyczące wychowanka, a zwłaszcza:
  1. otrzymanie sakramentów świętych,
  2. wyrażanie zgody na leczenie specjalistyczne,
  3. wyrażanie zgody na ewentualne wyjazdy za granicę,
  4. kierunek kształcenia po ukończeniu gimnazjum.
  5. Rodzice mają prawo do uzyskiwania informacji na temat dziecka.
  6. Kontakty dziecka z rodzicami odbywają się w wyznaczonych do tego miejscach dających poczucie intymności i możliwość pomocy ze strony pracowników placówki.

§ 14

  1. Powrót dziecka do rodziny następuje:
  • okresowo na podstawie wniosku stałego zespołu o zaistnieniu podstaw powrotu dziecka do rodziny i gdy sąd przychyli się do tego wniosku,
  • w przypadku orzeczenia sądu o zakończeniu pobytu dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej.
  1. W przypadku okresowego powrotu do rodziny Dyrektor Ośrodka zawiera z rodzicami lub opiekunami prawnymi dziecka umowę określającą warunki okresowego powrotu dziecka do rodziny, a w szczególności zobowiązanie do realizacji przez dziecko obowiązku szkolnego oraz zobowiązanie Dyrektora placówki do współpracy z rodzicami lub opiekunami prawnymi dziecka przebywającego okresowo poza placówką w zakresie wykonywanych przez nich funkcji opiekuńczo-wychowawczych.

§ 15

W realizacji zadań Ośrodek współdziała z następującymi jednostkami:

  • Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie,
  • PCPR i OPS właściwymi ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu rodziców dzieci,
  • ośrodkami adopcyjno-opiekuńczymi prowadzącymi poradnictwo i terapię dla rodziców dzieci,
  • szkołami, do których uczęszczają oraz szkołami, do których uczęszczały dzieci przed umieszczeniem ich w placówce opiekuńczo-wychowawczej,
  • sądami oraz kuratorami sądowymi,
  • organizacjami zajmującymi się statutowo pomocą rodzinom, działającymi w środowisku lokalnym,
  • innymi instytucjami oraz organizacjami społecznymi, stowarzyszeniami, fundacjami, Kościołem Katolickim, innymi kościołami i związkami wyznaniowymi zajmującymi się statutowo problematyką dziecka i rodziny.

§ 16

  1. Działalność Ośrodka może być uzupełniana wykonywaniem przez wolontariuszy świadczeń odpowiadających świadczeniu pracy, których celem jest w szczególności:
  • rozszerzenie zakresu opieki nad dzieckiem,
  • wsparcie pracy wychowawców przez organizowanie kół zainteresowań i rozwijanie indywidualnych zdolności dzieci.
  1. Wolontariuszem w placówce może być osoba, która spełnia wymogi określone w obowiązujących w tym zakresie przepisach.
  2. Dyrektor zawiera z wolontariuszem porozumienie, w którym określa jego zadania, prawa i obowiązki.

§ 17

Działania wychowawcze Domu mogą także wspierać rodziny zaprzyjaźnione.

ROZDZIAŁ II

Wewnętrzna struktura organizacyjna

§ 18

  1. Ośrodkiem kieruje Dyrektor przy pomocy Zastępcy, koordynatorów komórek organizacyjnych oraz Głównego Księgowego.
  2. Dyrektora zatrudnia i zwalnia Prezydent m.st. Warszawy.

§ 19

Do zadań Dyrektora należy w szczególności:

  • tworzenie warunków do pełnej realizacji zadań wynikających z obowiązujących przepisów prawa, niniejszego regulaminu oraz uchwał Rady m.st. Warszawy i Zarządzeń Prezydenta m.st. Warszawy,
  • organizacja pracy Ośrodka,
  • nadzór nad działalnością Ośrodka,
  • wykonywanie czynności pracodawcy w rozumieniu Kodeksu Pracy w stosunku do zatrudnionych w Ośrodku pracowników,
  • dbałość o rozwój zawodowy pracowników, a w szczególności umożliwianie pracownikom dokształcania się,
  • dysponowanie środkami finansowymi, otrzymanymi w ramach planu finansowego oraz pozyskanymi ze źródeł pozabudżetowych,
  • planowanie wydatków oraz ich realizacja zgodnie z planem finansowym Ośrodka,
  • nadzór nad przestrzeganiem w placówce przepisów sanitarnych, ochrony przeciwpożarowej oraz BHP,
  • nadzór nad organizowaniem pracy wolontariuszy,
  • powierzanie w uzasadnionych przypadkach pracownikom wykonywania czynności i zadań dodatkowych, nieobjętych zakresem czynności
  • reprezentowanie Ośrodka na zewnątrz, współpraca z Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie oraz nawiązywanie i utrzymanie kontaktów z instytucjami i organizacjami w celu optymalizacji i zwiększenia efektywności realizowanych działań,
  • współpraca w ramach nadzorowanej działalności z zewnętrznymi organami kontroli i nadzoru.

§ 20

Do zadań Zastępcy Dyrektora należy w szczególności:

  • zastępowanie Dyrektora podczas jego nieobecności, we wszystkich sprawach dotyczących funkcjonowania Ośrodka,
  • zapewnienie prawidłowej i terminowej realizacji zadań powierzonych przez Dyrektora,
  • inicjowanie działań mających na celu zwiększenie efektywności funkcjonowania Ośrodka, w tym usprawnienie obsługi administracyjnej,
  • planowanie i organizowanie pracy podległych komórek a także nadzór nad realizacją wykonywanych zadań,
  • bezpośredni nadzór nad organizacją pracy opiekuńczo-wychowawczej i dydaktycznej Ośrodka,
  • udzielanie pomocy pracownikom w opracowywaniu procedur i wytycznych realizacji zadań,
  • zgłaszanie Dyrektorowi uwag w zakresie organizacji i jakości pracy w Ośrodka,
  • nadzór nad przestrzeganiem przepisów o zachowaniu tajemnicy służbowej, o ochronie danych osobowych oraz dyscypliny pracy.

§ 21

Do zadań Głównego Księgowego należy w szczególności:

  • realizacja obowiązków i uprawnień określonych w ustawie o finansach publicznych oraz ustawie o rachunkowości,
  • monitorowanie realizacji planu finansowego Ośrodka,
  • nadzór nad prowadzeniem gospodarki finansowej zgodnie z obowiązującymi przepisami,
  • nadzór nad prowadzeniem rachunkowości zgodnie z obowiązującymi przepisami,
  • koordynowanie i nadzorowanie pracy pracowników działu finansowo-księgowego,
  • nadzór nad terminowym i rzetelnym wykonywaniem realizowanych zadań.

§ 22

Do zadań koordynatorów komórek organizacyjnych należy w szczególności:

  • koordynowanie i nadzorowani pracy komórek organizacyjnych
  • podejmowanie decyzji oraz wydawanie dyspozycji zgodnie z zakresem działania komórki organizacyjnej,
  • zapoznawanie pracowników z zadaniami komórki organizacyjnej, zakresem współpracy z innymi komórkami organizacyjnymi oraz ustaleniami kierownictwa, a także przekazywanie do wiadomości i wykonania otrzymanych poleceń,
  • dbałość o rozwój zawodowy pracowników, a w szczególności umożliwianie pracownikom kierowanej komórki organizacyjnej uczestniczenia w szkoleniach,
  • udzielanie pomocy pracownikom w opracowywaniu procedur i wytycznych realizacji powierzonych zadań,
  • powierzanie w uzasadnionych przypadkach pracownikom jednostki wykonywania czynności i zadań dodatkowych nieobjętych zakresem czynności.

§ 23

Każdy pracownik placówki jest zobowiązany do:

  • przestrzegania regulaminu pracy obowiązującego w Ośrodku, ustalonego w nim porządku, harmonogramu i czasu pracy oraz wykorzystywania go na realizację przydzielonych mu zadań w sposób najbardziej efektywny,
  • ochrony danych osobowych,
  • przestrzegania przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych,
  • kierowania się przy realizacji zadań dobrem dziecka, jego interesem oraz prawami,
  • dbania o dobre imię Ośrodka,
  • chronienia majątku Ośrodka,
  • przestrzegania tajemnicy państwowej i służbowej,
  • stałego doskonalenia umiejętności oraz podnoszenia kwalifikacji zawodowych,
  • współpracy z innymi pracownikami placówki,
  • prowadzenia właściwej dokumentacji realizowanych zadań,
  • sporządzania sprawozdawczości w zakresie realizowanych zadań.

§ 24

  1. Kwalifikacje pracowników Ośrodka są zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
  2. Szczegółowe zadania każdego pracownika określone są w jego zakresie obowiązków.

§ 25

W Ośrodku tworzy się następujące wewnętrzne komórki organizacyjne:

  • Dział Opiekuńczo-Wychowawczy,
  • Dział Finansowo-Księgowy,
  • Dział Administracyjno-Obsługowy.

§ 26

  1. Dział Opiekuńczo-Wychowawczy stanowią wychowawcy oraz pracownicy, którzy wspierają ich pracę w celu zapewnienia dzieciom prawidłowej opieki i bezpieczeństwa tj. pedagog, psycholog, pracownik socjalny.
  2. Do zadań psychologa należy w szczególności:
  • przygotowanie diagnozy indywidualnej dziecka,
  • prowadzenie zajęć terapeutycznych,
  • prowadzenie poradnictwa psychologicznego dla rodziców dzieci przebywających w placówce,
  • prowadzenie badań psychologicznych służących poznaniu każdego wychowanka,
  • pomoc w rozwiązywaniu problemów wychowawczych i życiowych wychowanków,
  • ukierunkowanie obserwacji wychowanków, prowadzonej przez innych pracowników Ośrodka.
  1. Do zadań pedagoga należy w szczególności:
  • przygotowanie diagnozy indywidualnej dziecka,
  • prowadzenie zajęć terapeutycznych,
  • prowadzenie poradnictwa pedagogicznego dla rodziców dzieci przebywających w placówce,
  • kompletowanie dokumentacji wychowanka,
  • współpraca z sądami i poradniami psychologiczno-pedagogicznymi oraz innymi placówkami specjalistycznymi,
  • zgłaszanie wychowanków do ośrodków adopcyjno-opiekuńczych w celu poszukiwania dla nich rodzinnych form opieki.
  1. Do zadań wychowawcy należy w szczególności:
  • organizowanie pracy z powierzoną grupą dzieci oraz pracy indywidualnej z dzieckiem,
  • kierowanie procesem wychowawczym dziecka, realizowaniem zadań wynikających z indywidualnego planu pracy,
  • pozostawanie w stałym kontakcie z rodziną dziecka,
  • współpraca z innymi pracownikami placówki i rodzicami wychowanków oraz pracownikami szkół, do których uczęszczają wychowankowie,
  • organizacja udziału wychowanków w odpowiednich do ich możliwości zajęciach w Ośrodku i poza nim,
  • prowadzenie obowiązującej dokumentacji dotyczącej wychowanków grupy,
  • doskonalenie metod i form pracy z dziećmi, między innymi poprzez samokształcenie.
  1. Do zadań pracownika socjalnego należy w szczególności:
  • rozpoznawanie sytuacji materialnej i życiowej rodziny dziecka oraz jego potrzeb,
  • inicjowanie działań niezbędnych do unormowania sytuacji rodziny i umożliwienia powrotu dziecka do rodziny,
  • praca z rodziną dziecka,
  • prowadzenie procedury mającej na celu ustalenie opłaty od osób zobowiązanych za pobyt wychowanka w placówce,
  • przygotowanie i prowadzenie lub pomoc w prowadzeniu procesu usamodzielnienia wychowanków,
  • udzielanie wychowankom poradnictwa socjalnego, a także informowanie ich o podstawowych uprawnieniach w tym zakresie,
  • zawieranie kontraktów socjalnych z wychowankami,
  • nadzór nad realizowaniem przez wychowanków programu usamodzielnienia w mieszkaniach chronionych,
  • wnioskowanie do OPS o środki finansowe na potrzeby wychowanków,
  • współpraca z Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie oraz innymi instytucjami wspierającymi wychowanka oraz jego rodzinę.

§ 27

  1. W Ośrodku działa stały zespół do spraw okresowej oceny sytuacji dziecka, zwany dalej Zespołem.
  1. W skład Zespołu wchodzą:
  • Dyrektor placówki lub osoba przez niego wyznaczona,
  • pedagog,
  • psycholog,
  • wychowawca bezpośrednio kierujący procesem wychowawczym dziecka,
  • pracownik socjalny,
  • przedstawiciele właściwego PCPR oraz ośrodka adopcyjno- opiekuńczego,
  • w zebraniu Zespołu mogą uczestniczyć osoby bliskie omawianego dziecka, a także przedstawiciele sądu rodzinnego właściwego ze względu na miejsce położenia placówki, ośrodka pomocy społecznej, policji, służby zdrowia, instytucji oświatowych, oraz organizacji społecznych zajmującymi się problematyką rodziny i dziecka.
  1. Do zadań Zespołu należy:
  • analiza karty pobytu dziecka,
  • okresowa ocena sytuacji dziecka,
  • ocena stanu zdrowia dziecka i jego aktualnych potrzeb,
  • ocena aktualnej sytuacji rodziny dziecka,
  • analiza stosowanych metod w pracy z dzieckiem i rodziną,
  • modyfikowanie indywidualnego planu pracy z dzieckiem,
  • ocena zasadności dalszego pobytu dziecka w placówce,
  • informowanie sądu o potrzebie umieszczenia dziecka w innej placówce działającej na podstawie odrębnych przepisów dotyczących kształcenia i opieki zdrowotnej takiej jak: młodzieżowy ośrodek socjoterapii, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, młodzieżowy ośrodek leczniczo-wychowawczy.
  1. Dyrektor placówki lub osoba przez niego wyznaczona kieruje pracą Zespołu i przewodniczy posiedzeniu.
  2. Posiedzenie Zespołu odbywa się, w terminie wyznaczonym przez jego przewodniczącego, nie rzadziej niż co pół roku oraz każdorazowo, niezwłocznie po przyjęciu dziecka do placówki w celu dokonania oceny jego sytuacji.
  3. Z posiedzenia Zespołu sporządza się protokół.

§ 28

Do zakresu działania Działu Finansowo-Księgowego należy w szczególności:

  • realizacja zadań zgodnie z przepisami określonymi w ustawie o finansach publicznych oraz ustawie o rachunkowości,
  • realizacja planu finansowego Ośrodka,
  • prowadzenie gospodarki finansowej zgodnie z obowiązującymi przepisami,
  • prowadzenie rachunkowości zgodnie z obowiązującymi przepisami,
  • bieżąca rejestracja operacji gospodarczych,
  • prowadzenie księgowości Ośrodka,
  • rozliczanie operacji gospodarczych,
  • prowadzenie spraw osobowych i szkolenia zawodowego pracowników Ośrodka,
  • prowadzenie akt osobowych i innej dokumentacji pracowniczej,
  • kontrolowanie dyscypliny pracy pracowników Ośrodka,
  • opracowywanie projektów przepisów wewnętrznych takich jak: regulaminy pracy, wynagradzania, premiowania, nagród, dodatków motywacyjnych, funduszu świadczeń socjalnych oraz uzgadnianie ich z odpowiednimi komórkami organizacyjnymi i przekładanie do akceptacji Dyrektora placówki,
  • kontrolowanie i rozliczanie absencji czasu pracy pracowników zatrudnionych w Ośrodku,
  • prowadzenie i rozliczanie urlopów wypoczynkowych pracowników Ośrodka.

§ 29

Do zakresu działania Działu Administracyjno-Obsługowego należy w szczególności:

  • organizacja i realizacja obsługi administracyjno-gospodarczej placówki,
  • ustalanie potrzeb w zakresie wyposażenia i zaopatrzenia placówki w sprzęt biurowy, kancelaryjny, druki itp.,
  • prowadzenie magazynu materiałów biurowych i drukowych,
  • załatwianie spraw dotyczących napraw sprzętu biurowego oraz pozostałego wyposażenia placówki, w szczególności urządzeń i sprzętu przeznaczonego do użytku wychowanków,
  • zaopatrzenie placówki w środki higieny osobistej, odzież, obuwie, bieliznę, zabawki, leki, podręczniki i przybory szkolne, przeznaczonych dla wychowanków Ośrodka,
  • zaopatrzenie placówki w urządzenia, sprzęt, meble niezbędne do prowadzenia regulaminowej działalności przez placówkę,
  • zaopatrzenie kuchni w produkty żywnościowe w asortymencie i ilości zapewniającej odpowiednie wyżywienie wychowanków,
  • przygotowanie posiłków zgodnie ze wskazaną w obowiązujących przepisach dzienną ilością posiłków i ich zawartością odżywczą,
  • prowadzenie i utrzymanie jadalni dla wychowanków placówki,
  • prowadzenie ksiąg inwentarzowych placówki oraz ewidencji przedmiotów mało wartościowych, a także dokonywanie ocechowania nowo zakupionych rzeczy 0 i wpisywanie do księgi inwentarzowej,
  • dokonywanie komisyjnego spisu rzeczy zniszczonych oraz sporządzania protokołów przerobu i oddawanie do działu finansowo-księgowego,
  • sporządzanie sprawozdań o zasobach mieszkaniowych należących do placówki oraz sprawozdań z przeprowadzonych remontów i modernizacji obiektu,
  • prowadzenie procedury przetargowej zgodnie z Ustawą o zamówieniach publicznych oraz składanie sprawozdania rocznego do Urzędu Zamówień Publicznych,
  • dokonywanie zakupu sprzętu i urządzeń dla placówki po uzgodnieniu z Dyrektorem,
  • opisywanie pod względem merytorycznym rachunków za zakupy dokonane na potrzeby placówki,
  • prawidłowe zorganizowanie utrzymania porządku, czystości i estetyki pomieszczeń placówki oraz ich zabezpieczenie przed zniszczeniem i kradzieżą mienia, z uwzględnieniem wymogów bhp i p. poż.,
  • prowadzenie sekretariatu Ośrodka,
  • prowadzenie kalendarza spotkań Dyrektora oraz Zastępcy Dyrektora,
  • rejestrowanie korespondencji przychodzącej i wychodzącej z Ośrodka,
  • prowadzenie rejestru skarg i wniosków,
  • rozdział do właściwych komórek organizacyjnych korespondencji dekretowanej przez Dyrektora Ośrodka,
  • obsługa spotkań organizowanych przez Dyrektora Ośrodka.

§ 30

Dyrektor Ośrodka uwzględniając potrzeby placówki może zatrudniać innych, nie wymienionych w regulaminie pracowników, zgodnie z obowiązującymi przepisami.

ROZDZIAŁ III

Wychowankowie oraz ich prawa i obowiązki

§ 31

  1. Wychowankowie w placówce przebywają w grupach wychowawczych.
  2. Liczba dzieci pozostających pod opieką jednego wychowawcy w placówce jest odpowiednia do potrzeb dzieci oraz rodzaju prowadzonych zajęć.

§ 32

  1. Dzieci przebywające w placówce mogą tworzyć samorząd.
  2. Organizację samorządu określa regulamin uchwalony przez dzieci przebywające w tej placówce.
  3. Opiekuna samorządu wybierają dzieci spośród pracowników zatrudnionych w placówce.
  4. Samorząd może przedstawiać dyrektorowi placówki wnioski i opinie we wszystkich sprawach dotyczących funkcjonowania placówki.

§ 33

  1. Wychowankowie mają prawo do:
  • poszanowania godności, szacunku i podmiotowego traktowania,
  • swobody myśli, sumienia, światopoglądu, wyznania, religii, w tym do jej praktykowania zgodnie z wolą rodziców i potrzebami dziecka,
  • poznania swoich praw, opieki i ochrony prawnej, znajomości celów i sposobów udzielania opieki,
  • ochrony więzi rodzinnych,
  • ochrony przed poniżającym traktowaniem i karaniem,
  • kształcenia, rozwoju uzdolnień, zainteresowań i indywidualności oraz zabawy i wypoczynku,
  • ochrony zdrowia,
  • dostępu do informacji,
  • wyrażania opinii w sprawach, które go dotyczą,
  • poszanowania prywatności i tajemnicy korespondencji oraz poszanowania godności w sprawach koleżeńskich i przyjaźni,
  • zgłaszania uwag, skarg i odwołań na nie przestrzeganie swoich praw do:
  1. Samorządu,
  2. dyrektora placówki,
  3. Warszawskie Centrum Pomocy Rodzinie,
  4. Wydziału polityki Społecznej Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego,
  5. Rzecznika Praw Dziecka,
  6. Komitetu Ochrony Praw Dziecka, oraz uzyskania odpowiedzi w sprawie.
  7. Podstawowe obowiązki wychowanków:
  • uznawanie godności i podmiotowości innych osób, koleżeństwo,
  • uczestnictwo w zajęciach, rzetelna praca, nauka,
  • dbałość o wspólne dobro, ład i porządek,
  • zachowanie zgodne z normami społecznymi,
  • poszanowanie cudzej własności,
  • przestrzeganie regulaminu placówki, a w szczególności:
  1. podporządkowywanie się poleceniom wychowawców,
  2. przestrzeganie porządku dnia,
  3. wracanie na czas z urlopów, wyjść,
  4. nie opuszczanie terenu placówki bez zgody wychowawców,
  5. przestrzeganie zakazu palenia papierosów, picia alkoholu, używania i posiadania środków odurzających, używania przemocy fizycznej i psychicznej.
  6. Wychowankowie mogą otrzymać nagrody za:
  • dobre sprawowanie i wyniki w nauce,
  • pomoc koleżeńską,
  • inicjatywę w organizowaniu i aktywny udział w imprezach artystycznych, sportowych i innych na terenie Ośrodka,
  • dbałość o estetykę Ośrodka,
  • dbałość o własny wygląd, przybory szkolne, powierzony sprzęt,
  • prace społeczno- użyteczne,
  • punktualność, obowiązkowość,
  • wzorowe wywiązywanie się z obowiązków i funkcji w placówce i w szkole,
  • kulturę osobistą w stosunku do kolegów i dorosłych,
  • przestrzeganie zasad Regulaminu Ośrodka.
  1. Stosuje się następujące rodzaje nagród:
  • pochwała wychowawcy,
  • pochwała Dyrektora w obecności całej społeczności Ośrodka,
  • list pochwalny Dyrektora do rodziców, sądu, opiekunów,
  • dyplom uznania.
  1. Do przywilej ów będących formą nagrody należą:
  • nagrody rzeczowe,
  • nagrody pieniężne,
  • umożliwienie dodatkowego korzystania z rozrywek i imprez w Ośrodku i poza nim.
  1. Wychowanek za nieprzestrzeganie przepisów regulaminu ponosi kary.
  2. Rodzaje ponoszonych kar określają odrębne, wewnętrzne regulaminy placówki opracowane przy udziale przedstawiciela samorządu wychowanków.

§ 34

  1. Udzielając pomocy dziecku należy mieć na względzie podmiotowość dziecka i jego rodziny oraz prawo dziecka do:
  • wychowania w rodzinie, a w przypadku wychowywania dziecka poza rodziną do zapewnienia mu w miarę możliwości zgodnie z jego potrzebami opieki i wychowania w rodzinnych formach opieki zastępczej,
  • zapewnienia stabilnego środowiska wychowawczego,
  • utrzymywania osobistych kontaktów z rodziną,
  • powrotu do rodziny naturalnej,
  • traktowania w sposób sprzyjający poczuciu godności i wartości osobowej,
  • ochrony przed arbitralną lub bezprawną ingerencją w życie prywatne dziecka,
  • praktyk religijnych zgodnych z wolą rodziców i potrzebami dziecka,
  • kształcenia, rozwoju uzdolnień, zainteresowań i indywidualności oraz zabawy i wypoczynku,
  • pomocy w przygotowaniu do samodzielnego życia,
  • dostępu do informacji,
  • wyrażania opinii w sprawach, które go dotyczą,
  • ochrony przed poniżającym traktowaniem i karaniem.

ROZDZIAŁ IV Dokumentacja

§ 35

  1. Placówka prowadzi dokumentację wychowanków:
  • księgi ewidencji wychowanków,
  • księgę meldunkową,
  • protokoły stałego zespołu do spraw okresowej oceny sytuacji dziecka,
  • zeszyt odwiedzin,
  • akta osobowe wychowanków:
  1. indywidualny plan pracy z dzieckiem/indywidualny program usamodzielnienia,
  2. kartę pobytu dziecka,
  3. kartę udziału w zajęciach specjalistycznych z opisem ich przebiegu,
  4. arkusz badań i obserwacji psychologicznych i pedagogicznych,
  5. przebiegu nauczania,
  6. diagnozę sytuacji rodzinnej dziecka,
  7. dokumentację zdrowotną wychowanków,
  8. dokumentację ubezpieczeniowo – zdrowotną.
  9. Placówka prowadzi również dokumentację określoną właściwymi przepisami, nie związaną z pracą opiekuńczo-wychowawczą.

ROZDZIAŁ V
Gospodarka finansowa

§ 36

  1. Ośrodek jako jednostka budżetowa Miasta Stołecznego Warszawy prowadzi gospodarkę finansową zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o finansach publicznych.
  2. Podstawą gospodarki finansowej Ośrodka jest roczny plan finansowy.

ROZDZIAŁ VI

Uwagi i postanowienia końcowe

§ 37

  1. Niniejszy regulamin został opracowany w porozumieniu z Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie.
  2. Zmiany w regulaminie są dokonywane przez organ prowadzący na wniosek Dyrektora Ośrodka, Dyrektora Warszawskiego Centrum Pomocy Rodzinie lub Wojewody Mazowieckiego.

§ 38

  1. Obowiązkiem Dyrektora jest zapoznanie pracowników i wychowanków z regulaminem.
  2. Pracownicy są zobowiązani do pisemnego potwierdzenia zapoznania się z regulaminem.
  3. Pracownicy i wychowankowie są zobowiązani do stosowania regulaminu.

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym regulaminie stosuje się właściwe przepisy obowiązującego prawa.

Zakończenie pracy magisterskiej

Dorośli, którzy wychowywali się w rodzinach alkoholowych, to bardzo duży odłam naszego społeczeństwa. Część dzieci alkoholików sama zaczyna pić, część wybiera sobie osobę uzależnioną na małżonka, część nosi w sobie mniej lub bardziej widoczny syndrom „DDA”. Tylko nieliczni rozpoczynają pracę terapeutyczną nad własnym dzieciństwem – często nie uświadamiają sobie związku między tym, co działo się w domu rodzinnym, a niepowodzeniami w dorosłym życiu. Ci, którzy mimo wszystko zabierają się za porządkowanie trudnych doświadczeń przeszłości, z niepokojem pytają, czy już zawsze będą mieli cechy „DDA”.

Choroba alkoholowa jest problemem całej rodziny. Burzy spokój i harmonię życia rodzinnego, niszczy więź emocjonalną oraz hamuje przebieg procesów socjalizacyjnych. Wychowywanie się w rodzinie alkoholowej z pewnością rzutuje na jakość przyszłego dorosłego życia. Dzieci pochodzące z rodzin alkoholowych doświadczają szczególnego rodzaju cierpienia, które jest znane tylko im. Jestem pewien, że słowami bardzo trudno jest je opisać. Nie sposób ująć je w tabelkach i na wykresach. Tego po prostu nie da się policzyć. Są to przecież często zmarnowane lata, utracone dzieciństwo, życie w stresie i w lękach. Są to sprawy, których czasami nie można już naprawić i rany, które nie zawsze dają się zabliźnić. Człowiek to przecież nie urządzenie mechaniczne, w którym można wymienić zużytą część.

Dorosłe dzieci alkoholików muszą nauczyć się rozpoznawać swoje ograniczenia i słabości. Muszą je zaakceptować i pokochać. Może właśnie w tej postawie otwartości i szczerości wobec siebie i innych jest dla nich nadzieja. Z chwilą, kiedy zaczynamy akceptować swoje ograniczenia i wady możemy zacząć się zmieniać. Właśnie wtedy z pokorą odkrywamy w sobie nowe możliwości. Dlatego nie wszystko jest stracone. Nie trzeba rezygnować. U coraz większej liczby dzieci pochodzących z rodzin alkoholowych budzi się świadomość i pragnienie zrozumienia siebie oraz swojej przeszłości. Przestają się po prostu tego wstydzić.

Wychodzą z zaklętego kręgu niemocy i beznadziejności, by odnaleźć nadzieję, spokój i pogodę ducha. Dorosłe dzieci alkoholików korzystają z różnych form terapii. W grupach samopomocowych „DDA” uczą się przede wszystkim tego, jak zgadzać się z tym, czego nie można zmienić, jak zmieniać to co można zmienić i jak odróżniać jedne sprawy od drugich. Wspaniałe jest to, że dorosłe dzieci alkoholików zaczęły organizować się same. Tworzą wspólnoty, w których dzielą się swoją siłą i nadzieją. Czują, że tylko ktoś podobny do nich jest w stanie ich tak naprawdę zrozumieć. Łączy ich cierpienie, które jest podstawą braterstwa. Doświadczają akceptacji i tego, że nie są same w swych trudnościach i problemach.

Charakterystyka i klasyfikacja wycieczek szkolnych

praca magisterska

M. Jakowicka przygotowała podział wycieczek na następujące wycieczki:

  • wycieczka rozpoznawcza – ta wycieczka służy rozeznaniu w sposobie doświadczeń ucznia w stosunku do określonych obiektów środowiska (jeśli to wycieczka np. ekologiczna),
  • wycieczka poznawcza – celem tej wycieczki jest pogłębienie istniejących albo zdobycie nowych spostrzeżeń oraz doświadczeń uczniów w bezpośredniej styczności z otoczeniem,
  • wycieczka pogłębiająca – jest to rodzaj wycieczki, którą nauczyciel organizuje jeśli podczas opracowania materiału z wycieczki poznawczej powstały luki w jakości doświadczeń uczniów, które należy usunąć,
  • wycieczka porównawcza – prowadzona jest zazwyczaj podczas końcowych zajęć cyklu dydaktycznego, zwłaszcza w części podsumowującej, porównawczej,
  • wycieczka podsumowująca – organizowana jest po zakończeniu cyklu zajęć, podczas których powstały wytwory uczniów np.: prace techniczne, ilustracje, wypracowania, [1]

K. Denek proponuje następującą klasyfikację:

1. Wycieczki przedmiotowe:

    • polonistyczne
    • historyczne
    • plastyczne
    • geograficzne
    • biologiczne
    • botaniczne

2. Podział ze względu na organizatora ( szkolne, młodzieżowe, studenckie i inne)

3. Podział ze względu na charakter wycieczki ( piesze, kolarskie, itp.)

4. Podział ze względu na miejsce przeznaczenia (górskie, nizinne, wyżynne, miejskie, wiejskie)[2]

Przedstawienie pełnej systematyki wycieczek jest rzeczą trudną, gdyż klasyfikuje się je według cechy dominującej.


[1] M. Jakowicka: Bogacenie doświadczeń uczniów klas początkowych w kontaktach ze środowiskiem. Warszawa 1982

[2] K. Denek: Wycieczki we współczesnej szkole, Poznań 1997

Poczucie znaczenia w rodzinnej strukturze relacji interpersonalnych u dorosłych dzieci alkoholików

kontynuacja pracy magisterskiej sprzed miesiąca

W tym miejscu swojej pracy pragnę przedstawić wyniki z badań, które dotyczyły kwestii poczucia ważności dorosłych dzieci alkoholików w ich rodzinach. Ten aspekt relacji interpersonalnych w rodzinie wydaje mi się szczególnie istotny. Podobnie jak w przypadku samoakceptacji, poczucie ważności dziecka w rodzinie stymuluje proces dojrzewania emocjonalnego i psychicznego oraz może być doskonałym wskaźnikiem jakości jego relacji z rodzicami. Zamierzałem zbadać ogólny poziom poczucia znaczenia dzieci w rodzinie oraz wobec kogo z członków rodziny dzieci czuły się najbardziej ważne. Interesowało mnie również to, na ile i przez kogo najbardziej dzieci czuły się lekceważone i zaniedbywane.

Aby zbadać ogólny poziom poczucia znaczenia dzieci w ich rodzinach sformułowałem 7 pytań. W kwestionariuszu wywiadu oznaczone one są następującymi numerami: 117, 118, 120, 121, 122, 123 oraz 126. Wszystkie pytania opatrzone były identyczną kafeterią, która stanowiła jednocześnie pięciostopniową skalę. Pozwalała ona badanym na określenie swego własnego poziomu poczucia znaczenia. Sumę odpowiedzi wszystkich osób podzieliłem następnie przez liczbę pytań. Uzyskany w ten sposób średni arytmetyczny rozkład odpowiedzi z wszystkich pytań przestawiam graficznie na wykresie.

Nie wdając się w jakąś bardzo szczegółową i dokładną analizę procentową można stwierdzić, że prawie połowa ( dokładnie 45%) badanych uważa, iż stopień w jakim czuli się ważni w rodzinach jest dość niski oraz bardzo niski. Pozostali ( a więc 55%) badanych oceniła swoje poczucie znaczenia w rodzinach na poziomie średnim, dość wysokim i bardzo wysokim. Przy czym tych na poziomie bardzo wysokim jest najmniej, bo tylko 5%.

Oceniam więc, że prawie połowa badanych przeze mnie dorosłych dzieci alkoholików wychowywała się w rodzinach, w których relacje interpersonalne nie układały się  pomyślnie. Powyższy wniosek wypływa stąd, że dzieci pochodzące z takich rodzin nie doświadczały w wystarczającym stopniu poczucia, iż są rzeczywiście kimś ważnym dla rodziców, a raczej czuły się przez nich lekceważone i zaniedbywane.

Na kolejnym wykresie przedstawiam wyniki odpowiedzi na pytanie oznaczone w kwestionariuszu nr 116. Pytanie to brzmiało: „Wylicz w kolejności osoby, uwzględniając stopień, w jakim czułeś/aś się dla nich kimś ważnym. Zacznij od osoby, wobec której miałeś/aś poczucie, że jesteś najważniejszy.” Badani mieli więc za zadanie wymienić na kolejnych miejscach najbliższe osoby z rodziny według stopnia poczucia znaczenia wobec nich.

Na kolejnym wykresie przedstawiam wyniki tj. łączną ilość wyborów z pierwszych dwóch miejsc.

Z powyższego wykresu wynika, iż największą ilość głosów na pierwszym miejscu otrzymali ojcowie, następnie rodzeństwo a najmniej matki. Chociaż różnice ilości wskazań są tutaj niewielkie, to jednak taki ich podział zaskoczył mnie. Bardziej wnikliwa analiza ujawniła bardzo ciekawe fakty. Mianowicie wśród 6 osób, które umieściły swoich ojców na pierwszym miejscu było aż 5 córek. Jak się również okazało były to dokładnie te same córki, które w badaniach nad strukturą socjometryczną rodzin wykazywały najwięcej sympatii wobec swoich ojców. Okazuje się więc, że dzieci czuły się najbardziej znaczące wobec tych rodziców, których jednocześnie najbardziej lubiły.

Wyniki te potwierdzają moje wcześniejsze wnioski. Chodzi tutaj mianowicie o spostrzeżenie, że wśród wszystkich 17 badanych przeze mnie dorosłych dzieci alkoholików istnieje grupa około 5-6 córek, wyróżniająca się szczególnie dobrymi relacjami z ojcami. Jak się okazuje, alkoholizm ojców wcale nie przeszkadzał tymże córkom zachować postawę sympatii i życzliwości wobec swoich ojców. Przypuszczam, że bardzo istotną rolę w takim właśnie pozytywnym obrazie relacji z ojcami odegrał czynnik emocjonalny. Świadczyć to może z jednej strony o istniejącej rzeczywistej silnej więzi emocjonalnej badanych córek z ojcami.

Z drugiej jednak strony istniejący w świadomości dorosłych córek pozytywny stosunek do ojców może być wyrazem silnej potrzeby bliskości i pragnienia kontaktu. W tym drugim przypadku bardzo korzystny obraz ojców może wynikać po prostu z idealizowania ich przez córki. Niestety, w moich badaniach tego rodzaju nasuwających się wątpliwości nie byłem w stanie rozstrzygnąć.

Na pierwszym miejscu aż 5 osób wybrało kogoś z rodzeństwa. Świadczy to z pewnością korzystnie o panujących w tychże rodzinach relacjach między dziećmi. Takie jednak wybory mogą wynikać m.in. z dość niskiego poczucia znaczenia dla rodziców. Na powyższym wykresie widać także, że zdecydowanie największą ilość razy na drugim miejscu umieszczane były matki badanych osób. Widać wyraźnie, że poza pięcioosobową grupą córek, które umieściły swoich ojców na pierwszym miejscu pozostałe dzieci czuły się najbardziej znaczące wobec matek. Można sądzić, że te dzieci miały o wiele lepszą relację emocjonalną właśnie z matkami.

Następny wykres przedstawia średni rozkład odpowiedzi na pytania dotyczące poziomu zaniedbania dzieci przez rodziców. W swoim kwestionariuszu wywiadu sformułowałem 6 takich pytań i oznaczyłem je kolejnymi numerami: 60, 61, 62, 63, 67 oraz 68.

Na wykresie widać, że ojcowie uzyskali wyższą średnią wskazań na dwóch najwyższych poziomach. Na pozostałych poziomach czyli na średnim, dość niskim i bardzo niskim wyższą średnią odpowiedzi uzyskały matki. Ogólna średnia z odpowiedzi również wyższa przypadła ojcom i wyniosła 1,73, natomiast u matek wyniosła ona 1,48. Oznacza to, że ogólny poziom zaniedbania dzieci był większy ze strony ojców.

Taki rozkład odpowiedzi potwierdza w pełni prezentowane już wyniki z badań nad pełnieniem funkcji rodzicielskich. We wszystkich czterech badanych funkcjach ojcowie zostali gorzej ocenieni od matek. Ogólnie można powiedzieć, że w świadomości badanych dorosłych dzieci alkoholików ojcowie mniej zajmowali się nimi od matek. Dzieci czuły się z tego powodu bardziej zaniedbywane przez ojców. Trzeba jednak równocześnie zauważyć, że nie wszyscy ojcowie zostali tak surowo ocenieni przez swoje dzieci, oraz że nie wszystkie matki zostały ocenione pozytywnie.

A oto spontaniczne wypowiedzi dorosłych dzieci alkoholików dotyczące ich poczucia znaczenia i ważności w rodzinach:

„Kiedyś miałem poczucie, że brat był lepiej traktowany w rodzinie. Teraz tak nie myślę. Byłem zazdrosny o brata z powodu mojej niepełnosprawności. Wydawało mi się, że brat był „oczkiem w głowie”, a ja byłem odsunięty „na boczny tor”. Dla mamy byłem ważny wtedy, kiedy trzeba było mi w czymś pomóc. Nie mogę jednak powiedzieć, że byłem źle traktowany.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 5)

„Ojciec tylko interesował się pracą. Matka mówiła, że dzieci były dla niej ważne, że wszystko by zrobiła dla domu, dla dzieci.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 7)

„Rodzice raczej mało zajmowali się mną. Bardziej mój brat był w centrum zainteresowań moich rodziców. Ja byłem raczej z boku. Siostra niekiedy wiele rzeczy robiła, aby zwrócić na siebie uwagę.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 9)

„W  rodzinie chcieliby mnie traktować jak kurę domową, sprzątaczkę, ale ja się nie daję. Nie buntowałam się przeciwko temu jak mnie traktowano, bo to by nic nie dało. Chcę być niezależna. Rodzice mniej interesowali się mną niż moim bratem. Myślę, że bardziej się nim zajmowali. Jestem zazdrosna o brata, że mama więcej mu kupuje i martwi się o niego bardziej niż o mnie. Mój brat lubi lenistwo, bałagan i słodkie rzeczy. Potrafi być sympatyczny, ale ma w sobie dużo lęków z powodu picia ojca. Brat w trudnych sytuacjach, kiedy nie mógł sobie z czymś poradzić, też popijał alkohol. Dlatego mama tak troszczy się o niego z obawy chyba, żeby nie pił i żeby nie poszedł w ślady ojca. Kiedyś mnie to bardziej bolało, myślę jednak, że przez to jestem bardziej samodzielna i niezależna, a mój brat jest gapa. ”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 10)

„Mama wskazywała na braci jako na wzór doskonałości. Byłam zazdrosna o braci, bo wydaje mi się, że byli lepiej traktowani przez mamę. Zazdrościłam im tego, że oni tak łatwo uczyli się, a mnie nauka szła trudniej.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 11)

„Nie odpowiadało mi nigdy to, jak się do mnie odnoszono. Nikt z rodziny nie pomagał mi w moich problemach. Nie szanowano moich uczuć i potrzeb. Czasami buntowałam się i wtedy mówiłam, co myślę, że tak nie powinno być.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 14)

„Dla nikogo z rodziny nie czuję się kimś ważnym. Nigdy nie liczono się z moim zdaniem. Czuję się totalnie odrzucona.”

(Źródło: Kwestionariusz wywiadu nr 16)

Organizacja, teren i przebieg badań

Warunkiem poprawnego przeprowadzenia badań jest przede wszystkim ustalenie strategii badawczej. W. Zaczyński uważa, że badanie naukowe jest wielostopniowym procesem zróżnicowanych działań, mających zapewnić nam efektywne, dokładne i wyczerpujące poznanie obranego wycinka rzeczywistości przyrodniczej, społecznej lub kulturowej. Badanie naukowe to nic innego jak poszukiwanie odpowiedzi na pytania, których źródłem może być zarówno bezpośrednia uczestnicząca obserwacja praktyki, jak i studia opublikowanych doniesień i badań oraz lektura literatury naukowej.

Aby skutecznie przeprowadzić badania na interesujący temat, proces badawczy zorganizowano w dwóch fazach:

  • fazie koncepcji
  • fazie wykonawczej

W fazie koncepcji wykonano następujące czynności:

  • określono przedmiot i cel badań
  • sformułowano problemy badawcze
  • wysunięto odpowiadające im hipotezy
  • dokonano wyboru terenu oraz próby badań
  • opracowano metody, techniki i narzędzia badawcze
  • zebrano literaturę na dany temat oraz przystąpiono do jej studiowania

Faza wykonawcza objęła:

  • przeprowadzenie badań właściwych
  • uporządkowanie i opracowanie materiałów badawczych
  • analizę jakościową i klasyfikację zagadnień
  • weryfikację hipotez
  • opracowanie wniosków

Próby badawcze przeprowadziłam w lutym bieżącego roku u jednego pedagoga pracującego w Szkole Podstawowej Nr 3 w Ostródzie.

Do swoich badań wykorzystałam opisane wcześniej techniki: wywiad, analizę udostępnionych przez pedagoga dokumentów. Swoją pracę badawczą wzbogaciłam o analizę badań pedagogicznych w literaturze poświęconej pracy pedagoga szkolnego. Przy rozpoczęciu badań przedstawiłam mu swój cel badań i prosiłam o chwilkę czasu na przeprowadzenie kwestionariusza wywiadu, zaznaczyłam, iż wywiad ten zostanie wykorzystany tylko do badań własnych. Przeprowadzałam również rozmowę, w której pedagog dzielił się swoimi spostrzeżeniami i doświadczeniem w tym zawodzie. Udostępnił mi dokumentację, z którą się zapoznałam i opowiedział mi, w jaki sposób się ją prowadzi.

Mimo wielu obowiązków, poświęcił mi dużo czasu i okazał wielką życzliwość. Dzięki jego uprzejmości zdobyłam wiele informacji, które wykorzystałam w swojej pracy.

Struktura władzy w rodzinie z punktu widzenia dorosłych dzieci alkoholików

podrozdział pracy magisterskiej – rozdział badawczy

Badając strukturę rodzin alkoholowych chciałem zorientować się również, kto pełni w nich rolę kierowniczą. Na ogół bywa tak, że osoba uzależniona nie jest w stanie wypełniać prawidłowo swej funkcji w rodzinie. Jeśli na przykład ojciec jest uzależniony od alkoholu, to większość obowiązków, zadań i różnych spraw rodzinnych bierze na siebie matka. To właśnie ona, podejmując wszelkie decyzje, staje się osobą najbardziej odpowiedzialną za funkcjonowanie całej rodziny. W układzie małżeńskim rodziny alkoholowej zazwyczaj osoba współuzależniona ma największy zakres władzy. Zobaczmy, czy moje badania potwierdzają te przypuszczenia.

Do tego problemu badawczego sformułowałem dwa pytania. W załączonym kwestionariuszu wywiadu są to pytania oznaczone cyfrą 2 i 3. Badani mieli za zadanie wybrać osoby ze swojej rodziny, biorąc pod uwagę również siebie, a następnie według określonej hierarchii umieścić je na odpowiednich miejscach od pierwszego poczynając.

Również tutaj uznałem, że zestawienie odpowiedzi w formie wykresów, na których zostaną pokazane ilościowe wybory poszczególnych osób z rodziny będzie najciekawszym sposobem porównania otrzymanych wyników z badań. Już na pierwszy rzut oka łatwo można zauważyć, że zarówno na pierwszym, jak i drugim miejscu na obu wykresach największą liczbę głosów otrzymały matki. Zgodnie zresztą z moimi wcześniejszymi przewidywaniami, w zbadanych przeze mnie rodzinach z problemem alkoholowym, to właśnie matki podejmowały najczęściej ważne dla rodziny decyzje oraz z ich zdaniem liczono się najbardziej. O ile w walce o pierwsze miejsce ojcowie, jeśli tak można powiedzieć, dość dzielnie rywalizowali z matkami, otrzymując jedynie dwa głosy mniej, zwłaszcza w kwestii podejmowania ważnych decyzji, to już na drugiej pozycji częściej od ojców pojawiały się nawet dzieci.

To właśnie wyniki wyborów z drugiego miejsca najbardziej mnie tutaj zaskoczyły. Świadczą one o tym, że w niektórych rodzinach większy udział w podejmowaniu ważnych decyzji miały dzieci a  nie ojciec, oraz że brano bardziej pod uwagę ich zdanie niż zdanie ojca. Przedstawiony na powyższych wykresach rozkład wyborów z drugich miejsc sprowokował mnie do bardziej szczegółowej analizy uzyskanych odpowiedzi. Interesowało mnie, czy umieszczane w odpowiedziach dzieci stanowią jakąś szczególną kategorię na przykład pod względem płci lub wieku. Jak się można było spodziewać, wskazywane w odpowiedziach dzieci były to zazwyczaj najstarsze z rodzeństwa. Spośród 12 dzieci umieszczonych na pierwszym lub drugim miejscu w odpowiedziach na oba pytania, 10 dzieci to najstarsi bracia oraz najstarsze siostry.

Omawiane tutaj wyniki badań skłaniają mnie do wyciągnięcia pewnych wniosków. Otóż w niektórych rodzinach z problemem alkoholowym rola ojca w podejmowaniu ważnych decyzji nie jest wystarczająco dobrze pełniona. Uzależniony od alkoholu ojciec cieszy się raczej niskim autorytetem. Taki ojciec niewiele ma w rodzinie do powiedzenia, ponieważ nikt go nie słucha, nikt nie traktuje poważnie tego, co mówi albo tylko udaje się, że się słucha, a i tak w ostateczności robi się po swojemu. Taki ojciec może czuć się lekceważony. W systemie rodzinnych relacji jest często odsuwany na bok, wyłączany z życia rodzinnego, izolowany i traktowany jako nieodpowiedzialny.

Zresztą jego energia i uwaga skupiona jest wokół alkoholu a nie rodziny.  W ten sposób rodzina organizuje sobie życie bez ojca. Bardzo często tak się dzieje, że pewne obowiązki lub zadania należące do ojca przejmuje właśnie najstarsze dziecko. W literaturze poświęconej dzieciom z rodzin alkoholowych takie przedwcześnie dorosłe, dojrzałe, odpowiedzialne, poświęcające się dla rodziny, opiekujące się matką i młodszym rodzeństwem dziecko określa się mianem „bohatera rodzinnego”. Dziecko takie jest często pozbawione własnego, beztroskiego dzieciństwa a niekiedy zmuszone jest rezygnować z osobistego rozwoju dla dobra rodziny. Wyniki moich badań wskazują więc na to, że opisywana w części teoretycznej mojej pracy rola i funkcja dziecka „bohatera rodzinnego” w pełni się tutaj potwierdziła.

Sukcesy przedszkoli niepublicznych na przykładzie przedszkola Promyczek w Olsztynie

Aby móc osiągnąć sukces w przedszkolu Promyczek w Olsztynie wspólnie budowana jest atmosfera wzajemnego zaufania i pełnej akceptacji. Każde dziecko jest traktowane w sposób indywidualny, ale tak samo jak inne. Kadra przedszkola stara się jak może by maluchy spędzały dzień radośnie i miały poczucie zaufania i bezpieczeństwa oraz akceptacji. Pracownice przedszkola pomagając dzieciom nakierunkować ich własny rozwój w zgodzie z wrodzonymi możliwościami i indywidualnym potencjałem rozwojowym, tak aby poznały siebie, stały się samodzielne i otwarte na świat.

Dzieciom zapewnia się:

  • dobrą zabawę
  • realizowanie podstawy programowej wychowania przedszkolnego
  • praca poprzez różne metody
  • programy stymulujące rozwój kreatywności i zdolności twórczych
  • pobudzenie muzyczne, plastyczne i językowe
  • pomoc psychologa i pedagoga
  • zajęcia dodatkowe
  • wyjścia do teatru, wyjazdy
  • imprezy okolicznościowe wynikające z kalendarza
  • zabawę na podwórku przedszkolnym

Rodzicom oferuje się :

  • spotkania z psychologiem bądź logopedą
  • warsztaty dzięki, którym można uzyskać wyższe kompetencje wychowawcze
  • pikniki rodzinne w ogrodzie
  • uczestnictwo w imprezach przedszkolnych
  • zajęcia otwarte

Przedszkole gwarantuje:

  • fachowo i dobrze wykwalifikowaną kadrę pedagogiczną
  • sale z odpowiednim, bardzo dobrym wyposażeniem
  • życzliwość, cierpliwość
  • odpowiednie przygotowanie do pierwszej klasy.

Grupy przedszkolne są małe, zajęcia odbywają się w miłej atmosferze, a wykwalifikowana kadra potrafi poświęcić czas każdemu wychowankowi, aby poznać i móc rozwijać jego zdolności, predyspozycje. Dobrze wyposażone sale, stanowią oazę bezpieczeństwa, a specjalne edukacyjne zabawki umożliwiają odpowiedni rozwój i pomagają miło spędzać czas. Przedszkole posiada także odpowiednio wyposażone podwórko, które pozwala wychowankom na swobodną zabawę. W przedszkolu prowadzona jest kuchnia, która przygotowuje dzieciom pyszne posiłki.

Przedszkole Promyczek znajduje się w Olsztynie na osiedlu Pojezierze przy ul. Kołobrzeskiej 27. Jest nowocześnie wyposażoną placówką, która została powołana na potrzeby najmłodszych mieszkańców Olsztyna i okolic. Do przedszkola zaprasza się dzieci wieku 2,5 – 6 lat. Przedszkole działa zgodnie z Ustawą o systemie oświaty, posiadamy wpis do ewidencji szkół i placówek niepublicznych Urzędu Miasta Olsztyn. Uroczyste otwarcie przedszkola nastąpiło 1 września 2010 r. Powierzchnia użytkowa przedszkola to prawie 1000 m2, jest placówką świeżo po remoncie, z zabezpieczonym, przystosowanym dla dzieci wejściem. Pełni wszelkie normy, które gwarantują okoliczności bezpieczeństwa i higieny dla dzieci: wymaganą wysokość sal, odpowiednią szerokość drzwi, przystosowane schody i przejścia, doskonałe zabezpieczenie ppoż (hydranty, klapy oddymiające, czujniki dymowe), odpowiednią ilość sanitariatów. Przedszkole posiada 7 sal dla dzieci w różnorakich grupach wiekowych. Sale są duże ( około 50 m² ), jasne i wypełnione kolorowymi zabawkami. Obok sal znajdują się łazienki przystosowane dla dzieci. Wszelkie przedmioty edukacyjne, które znajdują się w placówce czy też w ogrodzie posiadają atesty i certyfikaty. Jedzenie jest przygotowywane w kuchni przedszkola, która dysponuje swoim zapleczem kuchennym posiadająca bardzo nowoczesne parametry wydajnościowe, spełniające wszelkie wymagania sanitarno-epidemiologiczne oraz bhp. Przedszkole znajduje się pod ścisłym nadzorem Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej. Panie pracujące w kuchni gotują bardzo smacznie i zdrowo. Przedszkole przyjmuje dzieci, które przestrzegają specjalnych diet spowodowanych np. przez alergię pokarmową – istnieje również możliwość przygotowania posiłku według indywidualnych diet dziecka.

Przedszkole Promyczek jest czynne od poniedziałku do piątku już od godz. 6.30. do godz. 17.30. W soboty organizowane są zajęcia dodatkowe. Organizowane są liczne wyjścia do kina, teatru, filharmonii, wycieczki, festyny, a także dzieci biorą udział w konkursach. Przedszkole posiada swój plac zabaw, który jest ogrodzony, zabezpieczony i w pełni wyposażony, korzystają z niego tylko wychowankowie przedszkola. W przedszkolu Promyczek, dziecko stanowi osobę najważniejszą, ale dobrze wiemy że dla małego dziecka najistotniejszą postacią jest mama, tata lub dziadkowie, toteż przedszkole Promyczek jest otwarte dla osób pełniących istotną rolę w życiu wychowanków. Wszyscy rodzice i opiekunowie są zaproszeni do odwiedzenia przedszkola i spędzenia wspólnych chwil podczas posiłków, spacerów, wycieczek, zabaw. Rodzinny model wychowania ceniony jest najmocniej, dziecko jest kochane, obdarzone troską i opieką oraz akceptowane, jak również doceniane przez swą indywidualność.

Misją Ośrodka jest otwartość dla rodziców, opiekunów, ale przede wszystkim dla dzieci. Sprawowanie opieki nad dziećmi, ukierunkowanie ich rozwoju, to wspólna praca zarówno rodziców i wychowawców. Dobre relacje rodziców z wychowawcami i dyrekcją przedszkola są bardzo ważnym czynnikiem jego odpowiedniego i efektywnego funkcjonowania. Toteż Przedszkole Promyczek stoi otworem dla rodziców, a ich pomoc i zaangażowanie wysoko cenione. Pragnąc wyjść naprzeciw oczekiwaniom rodziców placówka dokłada wszelkich starań aby także rodzice czynnie uczestniczyli w życiu przedszkola. Rodzice w każdym czasie mogą wejść na jego teren i zostać ze swoim dzieckiem przez taki czas, który uważają za stosowny. Reprezentanci rodziców każdej grupy przedszkolnej wchodzą w skład Rady Rodziców, która może wyrażać opinie dotyczące wszelkich przejawów funkcjonowania przedszkola. W przedszkolu Promyczek rodzice są równoprawnymi partnerami w prowadzeniu procesu wychowawczego dzieci.

Mocne współdziałanie z bliskimi dzieci jest bardzo istotne, a jego celem jest chęć zorganizowania przychylnego otoczenia wychowawczego. Rodzice są zachęcani do aktywnego współdziałania w edukacji przedszkolnej, rozszerzamy i pogłębiamy wiedzę rodziców o dziecku, normujemy z nimi jednolite formy oddziaływań wychowawczych dzięki częstym kontaktom indywidualnym, zebraniom grupowym, zajęciom otwartym.
Wiedza rodziców jest wzbogacana dzięki spotkaniom ze specjalistami: psychologiem, logopedą, pedagogiem. Umacniane są więzi rodzinne poprzez spotkania i uroczystości przedszkolne. Poza realizowanych jest wiele programów edukacyjnych taki jak:

  • Autochodzik – program, który przygotowuje dzieci przedszkolne do uczestnictwa w ruchu drogowym.
  • Kubusiowi Przyjaciele Natury – Program „Kubusiowi Przyjaciele Natury” to inicjatywa firmy Tymbark – producenta soków KUBUŚ, realizowana we współpracy z Fundacją Partnerstwo dla Środowiska.
  • Przyjaciele Zippiego „Przyjaciele Zippiego” to program, który uczy dzieci sposobów radzenia sobie z trudnościami i wykorzystywania nabytych umiejętności w codziennym życiu.
  • Program „Szkoły dla Ekorozwoju” – jest inicjatywą Fundacji Partnerstwo dla Środowiska.

Zajęcia są prowadzone przez sprawdzonych i wykształconych instruktorów, lektorów i trenerów, specjalistów w poszczególnych dziedzinach. Zajęcia zapewniają wszechstronny rozwój dziecka oraz odkrywanie zainteresowań i talentów każdego z nich. Zajęcia dodatkowe podzielone są na zajęcia podstawowe, w których uczestniczą wszystkie przedszkolaki oraz zajęcia fakultatywne do wyboru dla wszystkich dzieci z grup 4, 5 i 6 latków. Zajęcia dodatkowe są wplatane pomiędzy harmonogram zajęć w przedszkolu. Niektóre zajęcia odbywają się w bloku popołudniowym, tak by nie obciążać dzieci nadmiarem zajęć w bloku przedpołudniowym. Dzieciństwo jest wszak po to, aby się bawić.

W ramach czesnego oferowana są:

  • Nauka języka angielskiego
  • Zabawy rytmiczne
  • Zajęcia gimnastyki korekcyjnej
  • Warsztaty teatralne
  • Religia (dla chętnych dzieci 6-letnich)
  • Szkoła dla rodziców – cykliczne zajęcia z psychologiem

Zajęcia dodatkowe fakultatywne:

  • zajęcia taneczne
  • sztuki walki
  • opieka psychologa
  • opieka logopedy
  • zajęcia na basenie

Kadra pedagogiczna Przedszkola Promyczek stworzona jest z młodych, wykwalifikowanych i kreatywnych nauczycieli z całościowym wykształceniem pedagogicznym oraz zakresu edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej. Pomoce nauczycieli to studentki oraz absolwentki studiów pedagogicznych. Kadrę pedagogiczną wspierają specjaliści: dyrektor przedszkola z wieloletnim doświadczeniem pedagogicznym, logopeda, psycholog a także profesjonalni instruktorzy zajęć.

Dodać należy, iż większość przedszkoli prywatnych stanowią przedszkola profilowane – sportowe, językowe, artystyczne czy ekologiczne. Pozwalają one na ukierunkowanie rozwoju dziecka na jeden z wybranych obszarów. W takich przedszkolach szczególny nacisk jest położony nich na określony aspekt rozwoju dziecka – np. rozwój fizyczny, edukacja artystyczna itd. Istniej także sposobność posłania dziecka do przedszkola wegetariańskiego, w którym żywienie oparte jest na posiłkach skomponowanych według zasad diety wegetariańskiej (lub wegańskiej). W przedszkolu prywatnym dużo łatwiej jest znaleźć wolne miejsce – nawet w czasie roku szkolnego, ponieważ niższe opłaty przedszkoli publicznych powodują, że właśnie te są bardziej oblegane.