Sty 02

Polityka rodzinna w Małopolsce

Opierając się na badaniach przeprowadzonych na zlecenie Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w Krakowie (badania przeprowadzono za pomocą kwestionariusza on-line) dotyczącego analizy aktualnego stanu wdrażania reformy systemu opieki nad dzieckiem i rodziną w województwie małopolskim oraz diagnozy potrzeb w tym zakresie, określono priorytetowe kierunki działań w zakresie pomocy społecznej w tym regionie[1]. Respondenci ocenili, iż priorytetem w działaniach na rzecz dziecka i rodziny w regionie powinna być:

  • profilaktyka (blisko ? badanych, 74,2 %),
  • wzmocnienie współpracy między instytucjami: sądami rodzinnymi, kuratorami, pracownikami placówek socjalizacyjnych, pracownikami socjalnymi, rodzinami zastępczymi (65,3 % badanych),
  • edukacja społeczna (58,1% badanych),
  • wzmocnienie roli pracownika socjalnego (46,8% badanych),
  • zwiększenie intensywności działań nakierowanych na pracę z rodziną biologiczna dziecka (37,9 % badanych)
  • usprawnienie koordynacji działań instytucji działających w regionie (30,6 % badanych).

Odpowiedzi wyraźnie wskazują na potrzebę podejmowania działań profilaktycznych, realizowanych we współpracy różnych instytucji pomocowych, których działania są koordynowane na poziomie regionalnym i lokalnym. Ważne jest również kształtowanie odpowiedniego klimatu społecznego sprzyjającego realizacji celów systemu opieki nad dzieckiem i rodziną. Uznano za konieczne wzmocnienie roli pracownika socjalnego oraz jego (także innych instytucji) współpracę z rodziną biologiczną dziecka.

W powyższym raporcie zamieszczono ponadto analizę SWOT (Strengths) ? mocne strony, Weaknesses ? słabe strony, Opportunities ? szanse,  Threats ? zagrożenia) systemu pomocy dziecku i rodzinie w województwie małopolskim opracowaną podczas dyskusji grupowej, przeprowadzonej z ekspertami w październiku 2007 r. w Zakładzie Socjologii Gospodarki i Edukacji Uniwersytetu Jagiellońskiego[2]. W spotkaniu tym wzięli udział przedstawiciele różnych służb pomocowych. Byli to: Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Zakopanem, Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Krakowie, Dyrektor Publicznego Ośrodka Adopcyjno-Opiekuńczego w Krakowie, Dyrektor Specjalistycznej Placówki Opiekuńczo-Wychowawczej ?Parkowa? w Krakowie, Członek Małopolskiej Rady Polityki Prorodzinnej, dwóch Kuratorów Zawodowych Sądu Rejonowego w Krakowie oraz przedstawiciel Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w Krakowie[3].

Mocne strony systemu pomocy dziecku i rodzinie w województwie małopolskim:

  • kapitał ludzki ? świadomość i zaangażowanie pracowników pomocy społecznej,
  • aktywność edukacyjna pracowników instytucji pomocy społecznej. Chęć doskonalenia warsztatu pracy i podnoszenia kwalifikacji,
  • nastawienie na współpracę instytucji pomocy społecznej,
  • praca jako misja.

Słabe strony systemu pomocy dziecku i rodzinie w województwie małopolskim:

  • niskie zaangażowanie w rozwój pomocy społecznej i brak świadomości wagi problemów z tego zakresu wśród przedstawicieli samorządów,
  • niewspółmierność wynagrodzenia pracowników pomocy społecznej do ciężaru ich pracy ? odpływ wykwalifikowanej kadry za granicę,
  • zbyt małe zaangażowanie instytucji w działania profilaktyczne,
  • brak zespołów przygotowujących programy pomocowe i zdobywających zewnętrzne fundusze,
  • brak integracji działań instytucji zaangażowanych w pomoc rodzinie,
  • brak świadomości konieczności kompleksowego spojrzenia na problemy o charakterze społecznym,
  • brak jasnych definicji zadań instytucji i wynikające z tego problemy z ich współpracą,
  • problemy z efektywną współpracą z instytucjami z pogranicza pomocy społecznej (służba zdrowia, policja),
  • brak przygotowanych do interwencji pedagogów szkolnych, nauczycieli, brak znajomości procedur, prawa, brak pracy z trudnym uczniem.

Ocena ta jest niezbędnym elementem strategicznej analizy regionu, jego potencjału i braków, w zakresie których konieczne jest podjęcie działań o charakterze naprawczym.

Potencjalnymi i najistotniejszymi rangą zmianami w systemie opieki nad dzieckiem i rodziną w województwie, wg powyższych badań i analiz ekspertów, są[4]:

a)      działania profilaktyczne,

b)      współpraca z samorządami lokalnymi,

c)      wzmocnienie współpracy między instytucjami,

d)     edukacja społeczna,

e)      zwiększenie intensywności działań nakierowanych na pracę z rodziną biologiczną dziecka,

f)       tworzenie lokalnych koalicji na rzecz przeciwdziałania patologiom społecznym,

g)      działania na rzecz zastępczych form rodzicielskich.

Następnie działania o nieco mniejszym znaczeniu niż wymienione powyżej to:

a)      podniesienie kwalifikacji kadr,

b)      koordynacja działań instytucji regionalnych,

c)      wzmocnienie roli pracownika socjalnego,

d)     ciągła diagnoza sytuacji rodziny małopolskiej,

e)      zwiększenie liczby placówek pomocowych (ale tylko specjalistycznych) oraz kulturalno ? oświatowych.

Jako działania o zdecydowanie mniejszym znaczeniu niż wyżej wymienione eksperci ocenili:

a)      wsparcie programów realizowanych przez organizacje pozarządowe,

b)      wzmocnienie roli sądu rodzinnego.

Dodatkowo zespół ekspertów wymienił działania, które nie pojawiły się w wynikach badań internetowych, a do których należą takie działania, jak:

a)      poznanie i wdrożenie nowych metod pracy z rodziną,

b)      zatrudnienie specjalistycznej kadry (psycholog, pedagog) do pracy z rodziną zastępczą w środowisku),

c)      ciągłe uświadamianie wagi i roli zastępczej opieki rodzinnej,

d)     włączenie wspólnot religijnych w pomoc dziecku i rodzinie, właściwe przygotowanie duchownych do pracy z rodziną,

e)      szkolenie kadry w zakresie pracy w terenie,

f)    zwiększenie przygotowania instytucji stykających się z rodzinami: policja, szkoła, służba zdrowia.

Opierając się na powyższej analizie chciałam zaprezentować nową metodą pracy z rodzina jaką jest metoda Konferencja Grupy Rodzinnej, która jest wdrażana od 2006 r. do systemu pomocy rodzinie w województwie małopolskim.


[1] B. Worek, M. Jelonek, A. Sobczyk, dz. cyt., s. 89-95.

[2] B. Worek, M. Jelonek, A. Sobczyk, dz. cyt., s. 108-115.

[3] B. Worek, M. Jelonek, A. Sobczyk, dz. cyt., s. 37-38.

[4] B. Worek, M. Jelonek, A. Sobczyk, dz. cyt., s. 116-117.

0
komentarze

Reply

You must be logged in to post a comment.